Co w BeskidachCo w Beskidach
Gmina

Gmina Węgierska Górka

3801288 m n.p.m.
12
Szczytów
4
Miejscowości
17
Atrakcji
Odkryj okolicę
Wyspa 3D — Gmina Węgierska GórkaN
Najwyższy szczyt
Martoszka · 1288 m
Różnica wysokości
908 m

Historia Gmina Węgierska Górka

Postacie i wątki:
XIII w.
Osadnictwo na terenie dzisiejszej Cięciny odbywało się być może już w XIII w. wraz z główną w kotlinie falą średniowiecznego osadnictwa.
1325–1358
Cięcina pojawia się w spisach świętopietrza jako Ecclesia de Czencina (Czaczyna) w latach 1346–1358 (najstarszy zachowany spis je odnotowujący), co świadczy o istnieniu w tej miejscowości kościoła parafialnego.
1346–1358
Najstarsza zachowana wzmianka o miejscowości i parafii Czencina.
XIV w.
Cięcina jako wieś istniała już na początku XIV wieku i należała do książąt oświęcimskich z rodu Piastów (śląska linia Piastów). Pierwsza pisemna wzmianka pochodzi ze spisu świętopietrza z lat 1325–1358, gdzie figuruje jako "Eclesia de Czencina". Osobne Księstwo Zatorskie powstało dopiero w 1445 r., więc nazwa "oświęcimsko-zatorskie" jest anachronizmem dla XIV w.
Cięcinaciecina.eu
1447
Dno kotliny Żywiecczyzny, w tym Cięcina, było już wtedy zasiedlone, co potwierdza zapis dziesięciny Piotra Komorowskiego zanotowany w konsystorzu krakowskim.
Cięcinaciecina.eu
XV w.
Na terenie środkowego biegu Soły i ujścia Koszarawy istniało już 10 wsi, w tym Cięcina. Cięcina była parafią, która nie posiadała swego kościoła, prawdopodobnie na skutek zniszczeń dokonanych przez husytów.
1467
Cięcina wraz z całą Żywiecczyzną została przekazana przez króla Polski Kazimierza Jagiellończyka Piotrowi Komorowskiemu herbu Korczak na własność dziedziczną.
1542
Drewniany kosciol Sw. Katarzyny Aleksandryjskiej w Ciecinie, wzniesiony w 1542 r. z fundacji Krzysztofa Komorowskiego, zachwyca prostota zrebowej konstrukcji charakterystycznej dla typu slasko-malopolskiego; wnetrze, uznawane za surowe, kryje barokowe wyposazenie z XVII-XIX w.: szesc oltarzy, ambone i kamienna chrzcielnice z 1705 r.
Cięcinabeskidnews.pl
XVI w.
Założenie folwarku pańszczyźnianego w Cięcinie przez Mikołaja Komorowskiego. Wieś była własnością kasztelana sądeckiego Krzysztofa Komorowskiego (od 1595 roku).
XVI w.
Miejscowość pierwszy raz wzmiankowana.
1595
Wieś położona w powiecie śląskim województwa krakowskiego była własnością kasztelana sądeckiego Krzysztofa Komorowskiego.
1624
Dobra żywieckie, w tym Cięcina, zostały przekazane jako zastaw królowej Konstancji, żonie Zygmunta III Wazy.
XVII w.
Zabytkowy drewniany kościół św. Katarzyny Aleksandryjskiej w Cięcinie został wzniesiony w 1542 r. (XVI w.) z inicjatywy Krzysztofa Komorowskiego. W XVII w. (1666–1667) znacznie go rozbudowano. We wnętrzu można podziwiać barokowe ołtarze, w tym ołtarz główny z późnego baroku oraz dwa boczne ołtarze barokowe.
XVII w.
Zabytkowy kościół św. Katarzyny Aleksandryjskiej w Cięcinie, we wnętrzu którego można podziwiać okazałe, barokowe ołtarze z XVII wieku.
XVII w.
Miejscowość Żabnica ma długą historię, sięgającą XVII wieku.
Żabnicaagroalaska.pl
1662
We wsi mieszkało 311 osób.
1666
Kościół świętej Katarzyny w Cięcinie otrzymał dzwonnicę.
1668
Cięcina wraz z całym tzw. Państwem Żywieckim została zakupiona przez Jana Wielopolskiego w 1678 roku.
1675
W Ciścu hodowano 373 owce, za co mieszkańcy uiszczali daninę w postaci baranów oraz guń z sukna owczego.
1705
W kościele św. Katarzyny Aleksandryjskiej w Cięcinie znajduje się kamienna chrzcielnica kielichowa.
Cięcinabeskidian.pl
1712
Cięcina wraz z innymi 12 wsiami wchodziła w skład klucza folwarcznego „Węgierska Górka”.
XVIII w.
Wnętrze kościoła Św. Katarzyny zdobi barokowy ołtarz główny (prawdopodobnie XVII w., przebudowa 1665–1666) oraz polichromie ścienne i stropowe wykonane w 1896 r. przez Antoniego Stopkę z Makowa Podhalańskiego.
Cięcinabeskidnews.pl
XVIII w.
Powstał Trakt Cesarski jako najkrótszy szlak komunikacyjny łączący Kraków z Wiedniem.
1776
Wieś Cisiec wraz z Cięciną i Milówką przeszła z folwarku Węgierskiej Górki pod władzę Franciszka Myszkowskiego z Wielopolskich.
1836
W parafii Milówka, do której należał Cisiec, podczas epidemii cholery zmarło 300 osób.
1844
Karol Ludwik Habsburg dokończył budowę huty w Węgierskiej Górce, co korzystnie wpłynęło na rozwój gospodarczy Cięciny – wielu jej mieszkańców znalazło w niej zatrudnienie.
XIX w.
XIX-wieczna nekropolia zadziwia kamiennymi nagrobkami z symbolicznymi płaskorzeźbami.
Cięcinabeskidnews.pl
1850-1854
W Żabnicy występowały duże powodzie, które uniemożliwiały dostęp z posługą duszpasterską.
Żabnicawbeskidzie.pl
1855
W Żabnicy wybudowano dzwonnicę loretańską.
Żabnicawbeskidzie.pl
1875
Wykonano żeliwny odlew kaplicy nagrobnej w miejscowej odlewni żeliwa Węgierska Górka.
Węgierska Górkapl.wikipedia.org
1880
Miejscowość zamieszkiwało 1846 osób.
1890
Powstała figura M.B. Różańcowej.
1895
W kościele św. Katarzyny Aleksandryjskiej w Cięcinie powstała kaplica Św. Franciszka.
Cięcinabeskidian.pl
1897
Wybudowano szkołę podstawową w Cięcinie.
1910
Postawiono krzyż na Magurze (891 m n.p.m.).
1917
W Ciścu wystąpiła posucha, z powodu braku paszy ludność zbierała liście dla bydła i trzody chlewnej, a bydło oddawano na rzeź.
1920
Czerwony szlak prowadzi przez Trakt Cesarski — drogę wybudowaną w XVIII w. za cesarza Józefa II jako główny szlak komunikacyjny łączący Kraków z Wiedniem. Ścieżka dydaktyczna (ok. 2 km) jest oznaczona tablicami informacyjnymi opisującymi historię drogi i historię regionu.
Cięcinabeskidnews.pl
1925
Nawiedziła Cisiec straszna powódź, rzeka Soła zerwawszy tamy i mosty zmieniła swoje koryto.
1930
Na Małym Ciścu wybuchł groźny pożar, spłonęło 69 budynków.
1939
Linia kolejowa przez Węgierską Górkę (do Zwardonia) została otwarta w 1884 roku jako część Galicyjskiej Kolei Transwersalnej. W 1939 roku w okolicy funkcjonowały betonowe schrony bojowe (m.in. Waligóra) stanowiące punkty oporu podczas obrony we wrześniu 1939.
1939
Broniąca się 21. Dywizja Górska generała Kustronia wysadziła most na Sole przed atakującymi wojskami niemieckimi. Węgierska Górka, nazywana Westerplatte Południa, była miejscem zaciętych walk polskich oddziałów z najeźdźcami w pierwszych dniach września 1939 r.
1939
Budowa fortyfikacji obronnych w regionie w 1939 r., w tym schronów takich jak „Wędrowiec" przy drodze do Żabnicy (administracyjnie Węgierska Górka) oraz schrony „Włóczęga" i „Wąwóz" w Węgierskiej Górce. Łącznie zbudowano 5 z 16 planowanych ciężkich schronów bojowych (Wędrowiec, Waligóra, Włóczęga, Wąwóz, Wyrwidąb), znanych jako „Westerplatte Południa".
1943
W Żabnicy okupant hitlerowski zamordował jedenastu partyzantów 3 września.
Żabnicawbeskidzie.pl
lata 30. XX w.
W Muzeum Regionalnym zgromadzono narzędzia codziennego użytku z lat 20. ubiegłego wieku.
Cięcinabeskidnews.pl
lata 80. XX w.
Zbudowano kościół pw. Przemienienia Pańskiego.
1954
Dokonano podziału terytorialnego Cięciny i utworzono osiedle Węgierska Górka.
1958
Nastąpił katastrofalny wylew Soły, który zniszczył pola, sady i drzewa owocowe.
1959
Kolejna powódź miała miejsce, poziom wody zrównał się z poziomem drogi.
1972
Mieszkańcy zbudowali kościół parafialny w ciągu jednej doby, mimo braku pozwolenia władz.
1973
Cięcina została włączona do nowego urzędu gminy w Węgierskiej Górce.
2008
Liczba ludności Żabnicy wynosiła 3 120.
2021
Liczba ludności Cisca wynosi 3222.

Każdy fakt prowadzi do źródła — możesz zweryfikować.

Legendy i podania

Pochodzenie nazwy Cięcina i legenda o wykarczowaniu lasu (Cięcina) Nazwa miejscowości Cięcina wywodzi się od słowa "wycięcie", gdyż osada powstała na miejscu wykarczowanego lasu, co dało początek jej istnieniu.

Najazd husytów i zniszczenie kościoła (Cięcina) Według podań, husyci wtargnęli do Cięciny i spalili miejscowy kościół, podobnie jak uczynili to w sąsiedniej Łękawicy.

Legenda o pochodzeniu nazwy Cisiec (Cisiec) Nazwa wsi Cisiec wywodzi się od gęstego lasku cisowego, który niegdyś porastał teren, gdzie później założono osadę. Według podań, to właśnie te charakterystyczne drzewa stały się symbolem i źródłem nazwy miejscowości.

Legenda o nazwie Węgierska Górka (Węgierska Górka) Węgrzy, chcąc przejąć Żywiecczyznę bez krzywoprzysięstwa, napełnili nogawice ziemią z Węgier i klęcząc na niej, przysięgali, że należą im się ziemie, na których stoją. Fortel nie powiódł się, a z przywiezionej ziemi usypano niewielkie wzniesienia – stąd nazwa Węgierska Górka.

Pochodzenie nazwy Węgierska Górka (Węgierska Górka) Nazwa miejscowości wywodzi się od szańców obronnych usypanych przez właścicieli Żywiecczyzny na wypadek najazdu węgierskiego.

Miejscowości w gminie

Cięcina
Miejscowość
Cisiec
Miejscowość
Węgierska Górka
Miejscowość
Żabnica
Miejscowość

Szczyty w okolicy

Martoszka1288 m n.p.m.
Suchy Groń868 m n.p.m.
Abrahamów857 m n.p.m.
Czerwieńska Grapa838 m n.p.m.
Mały Żor833 m n.p.m.
Studzionka816 m n.p.m.
Borucz800 m n.p.m.
Palenica686 m n.p.m.
Żarek667 m n.p.m.
Ostry653 m n.p.m.
Groń638 m n.p.m.
Bukowina511 m n.p.m.

Ciekawe miejsca

Aqua Relax Wegierska GórkaSport 2,7 km
Biblioteka Publiczna w Węgierskiej Górce. FiliaKultura 2,6 km
Bulwar nad SołąMiejsca spotkań 2,8 km
Hala LipowskaPrzyroda
Karczma „Szelągówka”Jedzenie 1,6 km
Miniskansen Stara ChałupaKultura 400 m
Sopki StopkiParking
PINTA Beskidy & Projekt NNJedzenie 2,3 km
Pole Namiotowe „KOSOR”Noclegi 2,6 km
Rezydencja SENIORAInne 2,7 km
Schronisko PTTK na Hali BoraczejNoclegi 6,1 km
SkałkaPrzyroda 5,2 km
Stacja Turystyczna AbrahamówNoclegi 4,1 km
Stacja Turystyczna SłowiankaNoclegi 5,5 km
Stadion Sportowy w Węgierskiej GórceSport 2,6 km
Stajnia W GórachInne 500 m

Odległości są podane w przybliżeniu od centrum Gmina Węgierska Górka.