Historia Istebna
XVI w.
Wieś Istebna, której korzenie sięgają XVI wieku, stanowi żywe muzeum góralskich tradycji.
1552
Jasnowice, pierwsza osada na terenie Istebnej, zostały określone jako świeżo założona wieś.
1621–1643
Okres kształtowania się organizacji wsi Istebna, spis osadników oraz ich powinności wobec księcia cieszyńskiego.
1629
Najstarsze zapisy w rejestrach gruntowych dotyczące Istebnej.
XVII w.
Osadnicy Istebnej zobowiązani byli do produkcji gontów oraz wyrębu i spławiania drewna rzeką Olzą do Cieszyna.
XVII w.
Pasterze wołoscy osiedlili się w Istebnej, dając początek późniejszym przysiółkom i zapoczątkowując miejscowe pasterstwo.
1702
Pierwsza pieczęć gminy Istebna z 1702 r. przedstawia kozę ogryzającą drzewo, symbolizując długotrwałą walkę zarządu dóbr książęcych z hodowlą kóz przez górali i ich wypasem w lasach.
1720
Zbudowano drewnianą kaplicę oraz szkołę w Istebnej.
XVIII w.
Drewniany kościółek pw. Podwyższenia Krzyża Świętego, zbudowany w 1779 r. w Przyszowicach k. Gliwic, został w całości przeniesiony do Istebnej w latach 1957–1958.
XVIII w.
Nazwa Wawrzaczów Groń w Jaworzynce pochodzi od rodu Wawrzaczów, którego przedstawiciele zamieszkiwali ten teren prawdopodobnie już od XVIII wieku — nazwisko Wawrzacz jest obecne w Jaworzynce od początków istnienia wsi (ok. 1620 r.), jednak pierwsze Wawrzaczowe osadnictwo na tym konkretnym groniowym terenie wiązane jest z XVIII-wiecznym rozwojem nowych osad w wyniku karczowania lasów.
1792
W Istebnej znajduje się zabytkowy kościół pw. Dobrego Pasterza, wzniesiony w latach 1792–1794, poświęcony 24 sierpnia 1794 roku, wpisany do rejestru zabytków.
1794
Powstał kościół Dobrego Pasterza w Istebnej.
1819
Powstanie nowej, murowanej szkoły obok kościoła oraz gospody „U Ujca”.
1853
Zniesienie serwitutów leśnych, co zmusiło górali do szukania innych form zarobku.
1863
W Chacie Kawuloka w Istebnej — zabytkowej drewnianej chacie góralskiej zbudowanej w 1863 roku — zachowały się autentyczne sprzęty i meble z epoki góralskiej.
1863
Drewniana chata z 1863 roku (związana z Janem Kawulokiem) to jeden z obiektów na Szlaku Architektury Drewnianej.
ok. 1865
Drewniany dom Jana Wałacha w Istebnej pochodzi z tego okresu.
1883
W Istebnej wybudowano zabytkowy budynek dawnej szkoły, w którym obecnie mieści się Gminny Ośrodek Kultury.
1900
Według austriackiego spisu ludności w Istebnej mieszkało 2212 osób, z czego 94,2% stanowili katolicy.
1910
Liczba budynków w Istebnej wzrosła do 396, a mieszkańców do 2245.
1918
Akcja spontanicznego wyrębu lasów Komory Cieszyńskiej w Istebnej i okolicach.
1919
Górale z Istebnej włączyli się do walki w wojnie czechosłowacko-polskiej, atakując linię kolejową Jabłonków–Czadca. Czesi spacyfikowali Istebną po ciężkich walkach.
1922
Pracownia Jana Wałacha w Istebnej została założona jako atelier malarskie.
1923
Zachowała się rodzinna kaplica wotywna Konarzewskich pw. NMP Królowej Korony Polskiej.
1928
Sejm Śląski przyjął uchwałę o budowie sanatorium dla dzieci i młodzieży zagrożonych gruźlicą na stokach Kubalonki.
1930
Poświęcono kościół ewangelicko-augsburski na wschodnim końcu Istebnej, wzniesiony według projektu Tadeusza Michejdy.
1932
Otwarcie drogi przez przełęcz Kubalonkę, łączącej Istebną z resztą polskiej części Śląska Cieszyńskiego.
1937
W 1937 r. oddano do użytku Zakład Leczniczo-Wychowawczy im. J. Piłsudskiego na Kubalonce (proj. Dobrzyńska i Łoboda); otwarcia dokonał prezydent Mościcki. Nawiązując do tradycji Świąt Gór (Wisła 1937), zorganizowano w XXI w. Zjazdy Karpackie — III Zjazd Karpacki odbył się w Istebnej w sierpniu 2017 r.
1957
Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego został przeniesiony do Istebnej z Przyszowic.
1978
Gminny Ośrodek Kultury powołany został Uchwałą Gminnej Rady Narodowej w Istebnej jako samorządowa instytucja kultury.
2000
Gminny Ośrodek Kultury połączono z Gminną Biblioteką Publiczną w Istebnej.
2006-2007
Zrealizowano Program rozwoju i promocji produktów turystycznych i kulturowych Beskidzkiej 5, sfinansowany z środków UE.
2007
Zlikwidowano przejście graniczne Istebna-Bukovec na mocy Układu z Schengen.
2009
Rozpoczęto projekt 'Siła płynie z gór' – ogólnopolska kampania promocyjna Beskidzkiej 5, ze środków UE w ramach RPO WSL.
2012
Zorganizowano w Górnośląskim Parku Etnograficznym imprezę pt. 'Siła płynie z gór! Dzień z rzemiosłem i folklorem Beskidzkiej 5'. Zmieniono nazwę instytucji na: Gminny Ośrodek Kultury, Promocji, Informacji Turystycznej i Biblioteka Publiczna w Istebnej.
2015
W ramach strategicznego partnerstwa z Radiem Zet zorganizowano czwartą edycję Zimowego Pucharu Radia Zet w Beskidzkiej 5.
2017
W Istebnej odbył się III Zjazd Karpacki pod Patronatem Honorowym Prezydenta RP. Zorganizowano uroczysty korowód karpacki ze stacji benzynowej do Amfiteatru pod Skocznią, gdzie odbyła się Msza Święta oraz występy zespołów i kapel z całych Karpat. Na Złotym Groniu rozpalono symboliczną Karpacką Watrę. W Centrum Pasterskim w Koniakowie odbył się Jarmark Pasterski, a w Muzeum Jana Wałacha na Andziołówce zorganizowano wystawę obrazów przedstawiających motywy karpackie w twórczości artysty.
współcześnie
Gmina Istebna znana jest z kultywowania tradycyjnego rękodzieła, takiego jak koronki, rzeźba, haft i snycerka. Pasterstwo oraz budownictwo drewniane przeżywają renesans na terenie Istebnej. Amfiteatr Pod Skocznią jest jedną z estrad Tygodnia Kultury Beskidzkiej.
Każdy fakt prowadzi do źródła — możesz zweryfikować.
Szczyty w okolicy
Ciekawe miejsca
Jaskinia w GańczorcePrzyroda
Kościół Rzymskokatolicki Pw. Podwyższenia Krzyża ŚwiętegoSakralne
LeśnyParking
Miejsce postojuParking
Park Linowy Base Camp IstebnaParking
Parking przy karczmieParking
Przełęcz ŁączeckoPrzyroda 0 m
SkałkaPrzyroda
Źródło OlzyPrzyroda
W Istebnej warto odwiedzić kościół Dobrego Pasterza, wzniesiony w 1794 roku, oraz murowaną szkołę z 1819 roku, położoną obok świątyni. Na Stecówce znajduje się drewniany kościółek, odbudowany po pożarze w 2013 roku, a na Kubalonce – drewniany kościółek, w którym ślubował Jerzy Kukuczka. W pobliżu działa Izba Pamięci Jerzego Kukuczki, gdzie można poznać historię słynnego himalaisty i zobaczyć pamiątki po nim. Na Złotym Groniu wznosi się hotel z tarasem widokowym, skąd rozciąga się panorama Beskidzkiej Trójwsi.
Odległości są podane w przybliżeniu od centrum Istebna.
Położenie i teren
Istebna leży na ok. 549 m n.p.m. Otaczające szczyty (≤7 km): Przysłup 1029 m (6.9 km), Przypiór 1008 m (5.9 km), Kiczory / Kyčera 989 m (4.5 km), Czarny 948 m (5.1 km), Karolówka 931 m (6.8 km), Gańczorka 909 m (6.7 km). Szlaki w pobliżu: Przełęcz Rupienka - Lupienie (szlak zielony); Wisła Głębce PKP - Rupienka (szlak żółty); Straconka - Smrekowiec (szlak zielony); Wisła Czarne - Przysłop (szlak czarny); Szlak im. Jerzego Kukuczki (szlak niebieski); Szlak spacerowy im. Jana Kawuloka (szlak zielony); Szlak Habsburgów (szlak brązowy); Szlak chatkowy (szlak niebieski).
Źródła (8): pl.wikipedia.org, podroze.twojklubrodzica.pl, czarna-owca-istebna.pl, dziendobry.tvn.pl … · fakty zweryfikowane atomowo