Skrzadnica

Skrzadnica – szczyt o wysokości 1070 m n.p.m., położony w Grupie Wielkiej Raczy w Beskidzie Żywieckim, na terenie gminy Rajcza w powiecie żywieckim. Należy do głównych kulminacji grzbietu granicznego, choć nie wyróżnia się szczególną wybitnością – jej stoki opadają łagodnie ku dolinom potoków Rycerka i Ciapków, a sam wierzchołek porasta las regla dolnego.

Nazwa szczytu, notowana już w XIX-wiecznych dokumentach katastralnych, wywodzi się prawdopodobnie od słowa skrzadło (w gwarze beskidzkiej: „miejsce, gdzie coś skrzypi, trzeszczy”), co może nawiązywać do odgłosów wiatru wśród drzew lub trzasków łamanych gałęzi. Geologicznie Skrzadnica zbudowana jest z fliszu karpackiego, a jej stoki przecinają liczne potoki, m.in. Radecki, którego źródła znajdują się na północno-wschodnich zboczach sąsiedniej Kikuli. W okolicy nie ma rezerwatów przyrody, ale teren objęty jest ochroną w ramach Obszaru Chronionego Krajobrazu Beskidu Żywieckiego, co sprzyja zachowaniu naturalnych ekosystemów leśnych i łąkowych.

Na szczyt prowadzi jeden z najdłuższych i najbardziej wymagających szlaków w regionie – Szlak Sól - Rycerka (49,5 km, trudność EXPERT), który rozpoczyna się w Rycerce Górnej i biegnie grzbietem przez Wielką Raczę, Praszywkę i Bendoszkę. Odcinek od schroniska na Przegibku do Skrzadnicy (ok. 431 m różnicy poziomów) jest szczególnie stromy, z licznymi podejściami technicznymi. W pobliżu, w odległości ok. 1,9 km, znajduje się Schronisko Oźna, oferujące noclegi i posiłki dla turystów. Z wierzchołka Skrzadnicy roztacza się ograniczony widok przez przerzedzenia w drzewostanie, ale warto kontynuować trasę na sąsiednie szczyty – Kikulę (1087 m) lub Magurę (1073 m) – skąd panorama obejmuje dolinę Rycerki i słowackie Beskidy Kysuckie.

W okolicy warto zwrócić uwagę na osiedle Radecki, położone u podnóża północnych stoków, gdzie zachowały się tradycyjne drewniane chałupy beskidzkie. W sezonie letnim i zimowym okolica jest popularna wśród turystów pieszych oraz narciarzy biegowych, korzystających z przygotowanych tras w dolinie Rycerki.