Co w BeskidachCo w Beskidach
Miejscowość

Sopotnia Wielka

5441356 m n.p.m.

Sopotnia Wielka to jedna z najstarszych osad w Beskidach.

11
Szczytów
9
Atrakcji
544–1356 m
Wysokość
Odkryj okolicę
Wyspa 3D — Sopotnia WielkaN

Historia Sopotnia Wielka

1562
Nazwa wsi Sopotnia Wielka pojawiła się w przywileju wydanym dla mieszczan żywieckich przez Jana Komorowskiego, pana na Żywcu.
1628
12 zarębników w Sopotni Wielkiej płaciło po 24 grosze taczma na rzecz kościoła w Jeleśni.
XVIII w.
Wieś Sopotnia Wielka liczyła 21 zarębków.
XIX w.
Proces sprowadzania kolonistów do Sopotni Wielkiej przez żywieckich Habsburgów rozpoczął się w połowie XIX wieku.
1860
Szkoła trywialna w Sopotni Wielkiej powstała około 1860 roku.
1922
Rozpoczęto budowę pierwszej szkoły powszechnej w Sopotni Wielkiej.
1924
Otwarto pierwszą szkołę powszechną w Sopotni Wielkiej jako szkołę 4-klasową.
1939
22 lipca 1939 wybuchł pożar, w wyniku którego spłonęła cała szkoła wraz z dokumentacją.
1946
W ramach czynu społecznego przystąpiono do budowy nowej szkoły w Sopotni Wielkiej.
1954–1960
Wieś była siedzibą władz gromady Sopotnia Wielka.
1975–1998
Miejscowość położona była w województwie bielskim.
1994
Stowarzyszenie POLARIS – OPP zaczęło popularyzować astronomię wśród dzieci i młodzieży w Sopotni Wielkiej.
2001
Wodospad w Sopotni Wielkiej jest chroniony jako pomnik przyrody od 1964 roku.
2011
Utworzono pierwszy w Polsce Obszar Ochrony Ciemnego Nieba w Sopotni Wielkiej, zmieniono oświetlenie uliczne.
2015
Oficjalnie otwarto publicznie dostępne obserwatorium astronomiczne na dachu Zespołu Szkół nr 4 w Sopotni Wielkiej.
2023
Sopotnia Wielka jako pierwsza miejscowość w Polsce otrzymała tytuł Dark Sky Community (Społeczności Ciemnego Nieba) przyznany przez Dark Sky International — stała się również dziesiątą taką społecznością w Europie (listopad 2023).
współcześnie
W Sopotni Wielkiej znajduje się największy beskidzki wodospad o wysokości 10 metrów, stanowiący atrakcję turystyczną Beskidu Żywieckiego. Na potoku tworzą się liczne mniejsze wodospady z uwagi na występowanie progów skalnych.
współcześnie
W Sopotni Wielkiej znajduje się Obserwatorium Astronomiczne.
współcześnie
W pobliżu Sopotni Wielkiej znajduje się Jaskinia Wickowa.
brak daty
W Sopotni Wielkiej na potoku tworzą się liczne małe wodospady z uwagi na występowanie tam wielu progów skalnych.

Każdy fakt prowadzi do źródła — możesz zweryfikować.

Legendy i podania

Pochodzenie nazwy Sopotnia Wielka Legenda głosi, że nazwa Sopotnia Wielka wywodzi się od potężnego wodospadu na rzece Sopot. Według żywieckiego wójta Andrzeja Komonieckiego, woda spada tam z takiej wysokości, że nawet długa żerdź nie sięga dna, a miejsce to zwano Głębokim lub Sopotnią od szumu i głębi wodnego kotła.

Magiczna energia wodospadu Mówi się, że wodospad w Sopotni Wielkiej kryje magiczną energię – jego szum i zapach żywicy tworzą niezwykłą atmosferę, która przyciąga turystów szukających spokoju i duchowego odprężenia.

Szczyty w okolicy

Munczolik (Szczawinka)1356 m n.p.m.
Palenica1340 m n.p.m.
Marszałkowa1219 m n.p.m.
Buczynka (Hunców)1205 m n.p.m.
Kotarnica1160 m n.p.m.
Uszczawne Wyżne1145 m n.p.m.
Uszczawne Wyżne (Gawory)1145 m n.p.m.
Łazy1026 m n.p.m.
Uszczawne Niżne1015 m n.p.m.
Łuszczowa798 m n.p.m.

Ciekawe miejsca

Chatka AKT DobrodziejNoclegi 1,1 km
Hala JodłowcowaPrzyroda
Hala RysiankaPrzyroda
Przełęcz PrzysłopyPrzyroda
Rezerwat przyrody Pod RysiankąPrzyroda
Schronisko górskie PTTK „Rysianka”Noclegi
SkałkiPrzyroda
Wodospad w SopotniPrzyroda 550 m
Wodospad w Sopotni WielkiejPrzyroda 550 m

W Sopotni Wielkiej warto zobaczyć wodospad na potoku Sopotnia – najwyższy w Beskidach, o wysokości 12 metrów, uznany za pomnik przyrody. W jego pobliżu rośnie grupa starych sosen i modrzewi, a wśród nich stoi pomnik upamiętniający mieszkańców poległych podczas II wojny światowej. Na dachu Zespołu Szkolno-Przedszkolnego znajduje się publicznie dostępne obserwatorium astronomiczne, wybudowane z inicjatywy Stowarzyszenia POLARIS. To miejsce, gdzie od 1994 roku popularyzuje się astronomię wśród dzieci i młodzieży. W Sopotni Wielkiej działa też unikatowa imitacja wnętrza stacji kosmicznej Youth Space Station oraz makieta wsi w 2050 roku w skali H0 (1:87), stworzone przez lokalnych pasjonatów. Wieś szczyci się również tytułem Międzynarodowej Społeczności Ciemnego Nieba – jako pierwsza w Polsce zmieniła oświetlenie uliczne, by chronić naturalne ciemności. W górnej części wsi znajduje się osiedle około 150 domków letniskowych, a w okolicy działa stadnina koni.

Odległości są podane w przybliżeniu od centrum Sopotnia Wielka.

Położenie i teren

Sopotnia Wielka leży na ok. 626 m n.p.m. Otaczające szczyty (≤7 km): Kopiec 1401 m (6.4 km), Romanka 1366 m (5.3 km), Majcherkowa 1359 m (4.6 km), Munczolik (Szczawinka) 1356 m (6.6 km), Palenica 1340 m (6.5 km), Tanecznik 1325 m (6.4 km). Szlaki w pobliżu: Wałęgowka - Bacówka PTTK Krawców Wierch (szlak niebieski); Jastrzębica - Świnna (szlak żółty); Wodospad Sopotnia - Nad Przełęczą Przysłop (szlak żółty); Lachowe młaki - Juszczyna Centrum (szlak czerwony); Żywiec - Bystra Górna (szlak niebieski); Przełęcz pod Beskidem Krzyżowskim - Góra Pięciu Kopców (szlak żółty); Korbielów - Hala Miziowa - Witasówka (szlak zielony); Przełęcz Przysłopy - Uszczawne (szlak czarny).

Źródła (7): pl.wikipedia.org, beskid-zywiecki.wyjade.pl, noclegowo.pl, mynaszlaku.pl · fakty zweryfikowane atomowo