Co w BeskidachCo w Beskidach
Gmina

Gmina Jasienica

253474 m n.p.m.
3
Szczytów
14
Miejscowości
8
Atrakcji
Odkryj okolicę
Wyspa 3D — Gmina JasienicaN
Najwyższy szczyt
Górka · 474 m
Różnica wysokości
221 m

Historia Gmina Jasienica

Postacie i wątki:
1223
Miejscowość została prawdopodobnie po raz pierwszy wzmiankowana w dokumencie protekcyjnym biskupa wrocławskiego Wawrzyńca jako Suenschi(e)zi, które można identyfikować ze Świętoszówką.
Świętoszówkapl.wikipedia.org
1223
Miejscowość została po raz pierwszy wzmiankowana w dokumencie protekcyjnym biskupa wrocławskiego Wawrzyńca dla klasztoru premonstrantek w Rybniku jako Beleuisco (Beloviezo).
Bielowickopl.wikipedia.org
XII–XIII w.
Istniała tu drewniana osada mieszkalno-obronna.
Grodziecfacebook.com
koniec XIII w.
Powstanie wsi wiąże się z przeprowadzaną na terytorium późniejszego Górnego Śląska wielką akcją osadniczą (tzw. łanowo-czynszową).
Międzyrzecze Dolnepl.wikipedia.org
koniec XIII w.
Powstanie wsi Międzyrzecze Górne wiąże się z wielką akcją osadniczą (tzw. łanowo-czynszową) przeprowadzaną na terytorium późniejszego Górnego Śląska.
Międzyrzecze Górnepl.wikipedia.org
1290
W wyniku rozdrobnienia feudalnego księstwa opolsko-raciborskiego powstało nowe księstwo cieszyńskie, w granicach którego znalazła się również Świętoszówka.
Świętoszówkapl.wikipedia.org
ok. 1305
Miejscowość po raz pierwszy wzmiankowana w łacińskim dokumencie *Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis* jako wieś zobowiązana do płacenia dziesięciny biskupstwu we Wrocławiu.
Mazańcowicepl.wikipedia.org
ok. 1305
Miejscowość po raz pierwszy wzmiankowana została w łacińskim dokumencie *Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis* jako wieś zobowiązana do płacenia dziesięciny z 40 łanów większych.
Międzyrzecze Dolnepl.wikipedia.org
ok. 1305
Międzyrzecze Górne zostało wzmiankowane w łacińskim dokumencie *Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis* jako wieś zobowiązana do płacenia dziesięciny z 40 łanów większych.
Międzyrzecze Górnepl.wikipedia.org
ok. 1305
Miejscowość po raz pierwszy wzmiankowana została w łacińskim dokumencie *Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis* jako wieś zobowiązana do płacenia dziesięciny biskupstwu we Wrocławiu.
Roztropicepl.wikipedia.org
1327
Księstwo cieszyńskie, w granicach którego znajdowała się Świętoszówka, stało się lennem Królestwa Czech.
Świętoszówkapl.wikipedia.org
XIV w.
Pierwsze murowane zabudowania — prawdopodobnie wieża mieszkalno-obronna — wzniesiono w Grodźcu w XIV w. (datowanie wstępne na podstawie badań z lat 2021-2022); ich powstanie wiązało się zapewne z rozbudową infrastruktury obronnej Księstwa Cieszyńskiego, choć bezpośredni związek z osobą księcia Przemysława Noszaka pozostaje hipotezą nieudokumentowaną w niezależnych źródłach.
Grodziecfacebook.com
XIV/XV w.
Założona parafia św. Marcina Biskupa i Wyznawcy w połowie XV wieku liczyła stosunkowo dużo parafian w porównaniu do innych parafii księstwa cieszyńskiego – 285 osób.
Międzyrzecze Dolnepl.wikipedia.org
połowa XV w.
Parafia św. Marcina Biskupa i Wyznawcy w Międzyrzeczu Górnym liczyła 285 parafian, co było stosunkowo dużą liczbą w porównaniu do innych parafii księstwa cieszyńskiego.
Międzyrzecze Górnepl.wikipedia.org
XIV–XV w.
Założenie parafii św. Marcina Biskupa i Wyznawcy w Międzyrzeczu Górnym.
Międzyrzecze Górnepl.wikipedia.org
druga ćwierć XV w.
W Międzyrzeczu osiadła ludność niemiecka, zakładając osadę Konradiswalde (las Konrada), z czasem przezwana Kurzwaldem i Międzyrzeczem Górnym.
Międzyrzecze Górnepl.wikipedia.org
1522
Budowa drewnianego kościoła parafialnego pw. św. Marcina w Międzyrzeczu Górnym.
Międzyrzecze Górnepl.wikipedia.org
1526
Świętoszówka wraz z regionem znalazła się w monarchii Habsburgów.
Świętoszówkapl.wikipedia.org
1541
Zabytkowy drewniany kościół parafialny pw. św. Wawrzyńca konstrukcji zrębowej został zbudowany.
Bielowickopl.wikipedia.org
XVI w.
Bielowicko należało do Jana Czeli, sędziego ziemskiego cieszyńskiego.
Bielowickopl.wikipedia.org
XVI w.
Wieś została założona przez właścicieli Grodźca.
XVI w. (ok. 1550)
Wieś Landek została założona w połowie XVI wieku przez właściciela Rudzicy, Wacława Rudzkiego, przy pomocy osadników niemieckich.
XVI w.
Wieszczęta powstały jako osada zagrodnicza.
Wieszczętapl.wikipedia.org
1552–1564
Zamek został rozbudowany przez rodzinę Grodzieckich herbu Radwan, szczególnie przez Macieja Grodzieckiego.
Grodziecfacebook.com
1554
Wacław III Adam wystawił przywilej na wsie Grodziec i Birowy (Biery).
1563
Nazwa wsi (w postaci *Birowy*) po raz pierwszy pojawiła się na mapie księstw oświęcimskiego i zatorskiego autorstwa Stanisława Porębskiego.
1564
Wieś została po raz pierwszy wzmiankowana w dokumencie księcia Wacława III Adama z 8 maja, w którym podarował on Wacławowi Rudzkiemu kawał lasu w pobliżu Rudzicy na granicy z istniejącym już Landekiem.
1572
Międzyrzecze Dolne weszło w skład powstałego wówczas bielskiego państwa stanowego.
Międzyrzecze Dolnepl.wikipedia.org
1572
Międzyrzecze Górne weszło w skład powstałego wówczas stanowego państwa bielskiego.
Międzyrzecze Górnepl.wikipedia.org
1577
Wieszczęta zostały po raz pierwszy wzmiankowane.
Wieszczętapl.wikipedia.org
1610
Książę cieszyński Adam Wacław potwierdził dawne przywileje nadane przez przodków Krzysztofowi Grodzieckiemu na Grodźcu i Birowy (Biery).
1691–1693
Zamek był przebudowywany i remontowany.
Grodziecfacebook.com
1779
Zamek był remontowany.
Grodziecfacebook.com
1782–1800
Zbudowano zabytkowy kościół parafialny pw. Narodzenia św. Jana Chrzciciela w stylu późnobarokowo-klasycystycznym.
1785
Rozpoczęła działalność katolicka szkoła ludowa.
Mazańcowicepl.wikipedia.org
1794
Rozpoczęła działalność ewangelicka szkoła ludowa.
Mazańcowicepl.wikipedia.org
1804
Okoliczni Niemcy używali niemieckiej nazwy miejscowości – *Beyersdorf*.
1817
Dobudowano wieżę do kościoła parafialnego pw. Narodzenia św. Jana Chrzciciela.
1846
W 1846 roku zamek w Grodźcu został gruntownie przebudowany i rozbudowany w stylu neogotyckim — z okazji ślubu Zofii (ostatniej z rodu von Kalisch) z baronem Henrykiem Zoblem — poprzez dobudowanie od zachodu dwóch wież, z których w jednej urządzono kaplicę neogotycką.
Grodziecfacebook.com
1849
Wieszczęta weszły w skład powiatu bielskiego, tworząc gminę wiejską.
Wieszczętapl.wikipedia.org
1849
Weszła w skład powiatu bielskiego, tworząc gminę wiejską.
Bielowickopl.wikipedia.org
XIX w.
Właścicielem zamku został bialski przemysłowiec Franz Strzygowski.
Grodziecfacebook.com
1876
Stanęła kaplica poświęcona Świętemu Wendelinowi w Dolinie Świętego Wendelina.
1884
Zamek był remontowany (częściowo przebudowany) w latach 1885–1887, wkrótce po nabyciu posiadłości przez Franza Strzygowskiego, fabrykanta z Białej, który kupił ją w 1884 roku za 300 000 florenów.
Grodziecfacebook.com
1900
Według austriackiego spisu ludności w 191 budynkach na obszarze 821 hektarów mieszkało 1621 osób, z czego 1092 (67,4%) było katolikami, 511 (31,5%) ewangelikami, a 18 (1,1%) wyznawcami judaizmu.
Mazańcowicepl.wikipedia.org
1900
Według austriackiego spisu ludności w 120 budynkach w Międzyrzeczu Dolnym (wraz z przysiółkiem Franciszkowice) na obszarze 779 hektarów mieszkało 938 osób. Struktura wyznaniowa: 606 (64,6%) katolików, 327 (34,9%) ewangelików, 5 żydów. Językowo: 925 (98,6%) polsko-, 13 (1,4%) niemieckojęzycznych.
Międzyrzecze Dolnepl.wikipedia.org
1900
Według austriackiego spisu ludności w Międzyrzeczu Górnym mieszkało 1561 osób, z czego 436 (27,9%) było katolikami, 1095 (70,2%) ewangelikami, a 30 (1,9%) wyznawcami judaizmu.
Międzyrzecze Górnepl.wikipedia.org
1900
Według austriackiego spisu ludności w 61 budynkach w Roztropicach mieszkało 432 osób, z czego 327 (75,7%) było katolikami, 96 (22,2%) ewangelikami, a 9 (2,1%) wyznawcami judaizmu.
Roztropicepl.wikipedia.org
1900
Według austro-węgierskiego spisu ludności w 32 budynkach na obszarze 302 hektarów mieszkało 231 osób, z czego wszyscy byli katolikami, a 226 (97,8%) było polskojęzycznymi.
Bielowickopl.wikipedia.org
1900
Według austriackiego spisu ludności w 47 budynkach na obszarze 217 hektarów mieszkało 444 osób, z czego 395 (89%) katolików, 42 (9,5%) ewangelików i 7 (1,6%) wyznawców judaizmu.
1900
Według austriackiego spisu ludności, w 41 budynkach na obszarze 448 hektarów mieszkało 347 osób. Z tego 343 (98,8%) było katolikami, 1 ewangelikiem, a 3 wyznawcami judaizmu. 340 (98%) mieszkańców było polsko-, a 2 niemieckojęzycznymi.
1900
Według austriackiego spisu ludności w 26 budynkach w Świętoszówce mieszkało 240 osób, z czego 220 (91,7%) było katolikami, a 20 (8,3%) ewangelikami.
Świętoszówkapl.wikipedia.org
1900
W 18 budynkach w Wieszczętach na obszarze 198 hektarów mieszkało 120 osób, z czego 53 (44,2%) mieszkańców było katolikami, 65 (54,2%) ewangelikami, a 2 (1,7%) wyznawcami judaizmu; 115 (95,8%) było polsko-, a 5 (4,2%) niemieckojęzycznymi.
Wieszczętapl.wikipedia.org
1910
Liczba mieszkańców spadła do 1583 osób.
Mazańcowicepl.wikipedia.org
1910
Liczba mieszkańców wzrosła do 908 osób. Struktura językowa: 846 (93,2%) polsko-, 62 (6,8%) niemieckojęzycznych.
Międzyrzecze Dolnepl.wikipedia.org
1910
Liczba mieszkańców Międzyrzecza Górnego wzrosła do 1642 osób.
Międzyrzecze Górnepl.wikipedia.org
1910
Liczba mieszkańców Roztropic wzrosła do 441 osób, z czego 340 (77,1%) było katolikami, 98 (22,2%) ewangelikami, a 3 żydami.
Roztropicepl.wikipedia.org
1910
Liczba mieszkańców wzrosła do 283 osób, pojawiło się 3 ewangelików, a wszyscy zadeklarowali polskojęzyczność.
Bielowickopl.wikipedia.org
1910
Liczba mieszkańców wsi wzrosła do 499 osób.
1910
Liczba mieszkańców wsi spadła do 302 osób.
1910
Liczba mieszkańców Świętoszówki wzrosła do 251 osób.
Świętoszówkapl.wikipedia.org
1910
W Wieszczętach przybył 1 budynek i 19 mieszkańców (12 katolików i 7 ewangelików), wszyscy polskojęzyczni.
Wieszczętapl.wikipedia.org
1914
Cmentarz wojenny założony w 1914 roku na osiedlu Podlesie.
1918
Miejscowi Polacy utworzyli lokalny oddział Milicji Polskiej Śląska Cieszyńskiego, podlegający organizacyjnie 14 kompanii w Skoczowie.
Bielowickopl.wikipedia.org
1918
Na bazie Straży Obywatelskiej miejscowi Polacy utworzyli lokalny oddział Milicji Polskiej Śląska Cieszyńskiego, podlegający organizacyjnie 13 kompanii w Strumieniu.
1918
Miejscowi Polacy utworzyli lokalny oddział Milicji Polskiej Śląska Cieszyńskiego, podlegający organizacyjnie 11 kompanii w Bielsku.
Mazańcowicepl.wikipedia.org
1918
Miejscowi Polacy utworzyli lokalny oddział Milicji Polskiej Śląska Cieszyńskiego, podlegający organizacyjnie 11 kompanii w Bielsku.
Międzyrzecze Dolnepl.wikipedia.org
1918
Miejscowi Polacy utworzyli lokalny oddział Milicji Polskiej Śląska Cieszyńskiego, podlegający organizacyjnie 11 kompanii w Bielsku.
Międzyrzecze Górnepl.wikipedia.org
1934–1949
Kościół św. Michała Archanioła zbudowany w latach 1934–1949.
1945–1954
Międzyrzecze Górne było siedzibą gminy Międzyrzecze Górne.
Międzyrzecze Górnepl.wikipedia.org
1945
Wieszczęta utraciły samodzielność jako gmina, wchodząc w skład gminy Grodziec.
Wieszczętapl.wikipedia.org
1945
Utraciła samodzielność jako gmina, wchodząc w skład gminy Grodziec.
Bielowickopl.wikipedia.org
1954–1972
Wieś należała i była siedzibą władz gromady Mazańcowice.
Mazańcowicepl.wikipedia.org
1964
Zamek był remontowany.
Grodziecfacebook.com
1975–1998
Miejscowość administracyjnie położona była w województwie bielskim.
Mazańcowicepl.wikipedia.org
1975–1998
Miejscowość administracyjnie należała do województwa bielskiego.
Roztropicepl.wikipedia.org
1975–1998
Świętoszówka administracyjnie położona była w województwie bielskim.
Świętoszówkapl.wikipedia.org
1975–1998
Wieszczęta były położone w województwie bielskim (1975–1998).
Wieszczętapl.wikipedia.org
1975–1998
Miejscowość administracyjnie położona była w województwie bielskim.
1975–1998
Miejscowość położona była w województwie bielskim.
Międzyrzecze Dolnepl.wikipedia.org
1991
Erygowano parafię Najświętszego Serca Pana Jezusa w Bierach.
1991
Założono Galerię strachów polnych Floriana Kohuta.
styczeń 1993
Drewniany kościół parafialny pw. św. Marcina z 1522 roku spłonął.
Międzyrzecze Górnepl.wikipedia.org
1995–2001
Rozbudowano kościół parafialny w Bierach.
1997
Powstała stajnia *Lasowisko*, założona z pasji do koni przez Ryszarda Nitonia.
1997
Powstała Stajnia Lasowisko w Roztropicach (okolice Rudzicy) jako efekt pasji i miłości do koni.
2004
Zamek wraz z zabytkowym parkiem stał się własnością ustrońskiego przedsiębiorcy Michała Bożka.
Grodziecfacebook.com
2023
Międzyrzecze Dolne liczyło 1277 mieszkańców.
Międzyrzecze Dolnepl.wikipedia.org
okres międzywojenny
Właścicielem zamku był Ernest Habicht.
Grodziecfacebook.com
do schyłku średniowiecza
Wieś pozostawała własnością szlachecką.
Międzyrzecze Dolnepl.wikipedia.org

Każdy fakt prowadzi do źródła — możesz zweryfikować.

Legendy i podania

Grodzisko w Starym Bielsku i narodziny nowego miasta (Bielowicko) Po zniszczeniu Grodziska w Starym Bielsku podczas zbrojnego najazdu w XIV wieku, mieszkańcy nie odbudowali warowni. Zamiast tego założyli nowe, bliźniacze miasto wokół dzisiejszego Rynku w Bielsku-Białej, które stało się sercem regionu.

Pochodzenie nazwy Biery (Biery) Nazwa wsi Biery wywodzi się prawdopodobnie od imienia Biera (Biernat), choć pierwotnie mogła brzmieć Borowy.

Legenda o skarbach zamku w Grodźcu (Grodziec) Według lokalnych podań, zamek w Grodźcu skrywa skarby książęce, ukryte podczas wojen przez dawnych właścicieli. Mówi się, że strzegą ich duchy rycerzy, które do dziś można podobno spotkać w zamkowych murach.

Legenda o diable i zamku Grodziec (Grodziec) Legenda głosi, że zamek Grodziec powstał dzięki pomocy diabła, który za swą pracę miał otrzymać duszę pierwszego mieszkańca. Sprytny budowniczy oszukał go jednak, wysyłając na zamek psa zamiast człowieka.

Trzy Lipki (Mazańcowice) Wzgórze w Mazańcowicach zyskało miano Trzy Lipki dzięki trzem okazałym lipom, które rosły tam od niepamiętnych czasów. Drzewa te były ulubionym miejscem odpoczynku dla dawnych mieszkańców, którzy chętnie zbierali się pod ich cienistymi koronami.

Cudowne źródełko Świętego Wendelina (Rudzica) W Dolinie Świętego Wendelina w Rudzicy bije źródełko, z którego wypływa woda o cudownych właściwościach, czczona przez mieszkańców i pielgrzymów.

Święto Stracha Polnego (Rudzica) W Rudzicy co roku obchodzone jest niezwykłe Święto Stracha Polnego – jedyne takie w Polsce – podczas którego odbywa się barwny korowód i konkurs na najciekawszy strach polny.

Pochodzenie nazwy Świętoszówka (Świętoszówka) Legenda głosi, że nazwa miejscowości Świętoszówka wywodzi się od imienia jej pierwszego osadnika – Świętosza, który założył osadę w tych okolicach.

Miejscowości w gminie

Bielowicko
Miejscowość
Biery
Miejscowość
Grodziec
Miejscowość
Iłownica
Miejscowość
Jasienica
Miejscowość
Landek
Miejscowość
Łazy
Miejscowość
Mazańcowice
Miejscowość
Międzyrzecze Dolne
Miejscowość
Międzyrzecze Górne
Miejscowość
Roztropice
Miejscowość
Rudzica
Miejscowość
Świętoszówka
Miejscowość
Wieszczęta
Miejscowość

Szczyty w okolicy

Górka474 m n.p.m.
Łukoszowa Kępa380 m n.p.m.
Kępa352 m n.p.m.

Ciekawe miejsca

Boisko boczne LKS Drzewiarz JasienicaInne 2,2 km
Drzewiarz JasienicaSport 2,1 km
Gminny Ośrodek Kultury w JasienicyKultura 2,1 km
Gminny Ośrodek Kultury w Jasienicy Filia w RudzicyKultura 4,4 km
Kościół św. Marii Magdaleny w MazańcowicachSakralne 6,2 km
Parking przy GOK JasienicaParking
Parking Strefa bParking
Zamek w Grodźcu ŚląskimZabytek 4,2 km

Odległości są podane w przybliżeniu od centrum Gmina Jasienica.