Bestwinka

Nazwa "Bestwina" pojawia się w źródłach pisanych od 1273 roku (XIII wiek). Bestwinka (dawna Bestwina Dolna) jako oddzielna miejscowość wydzielona z Bestwiny jest pierwsza wzmiankowana w dokumentach w 1523 roku.

W XV/XVI w. odnotowano szybki rozwój gospodarki stawowej na terenie Bestwinki i Bestwiny (ok. 200 stawów wzdłuż rzeki Białej, właściciel Marcin Myszkowski zwany "piscinarius"). Nowa odmiana karpia zwana "polskim" lub "królewskim" została wyhodowana dopiero w XIX w. — ok. 1868–1880 — przez Adolfa Gascha w pobliskim Kaniowie (nie Bestwince), co przyniosło mu złoty medal na Berlińskiej Wystawie Rolniczej w 1880 r.

Po raz pierwszy wzmiankowana jako Bestwina Dolna.

Działania konfederatów barskich na terenie Bestwiny: szlachta bestwińska przystąpiła do Konfederacji 15 VII 1768 r. w Kętach; w 1771 r. przez Bestwinę i Janowice przeszły wojska rosyjskie zmierzające do Białej (siedziby Generalności Konfederacji Barskiej), doszło do potyczki między Rosjanami a konfederatami.

Wojewoda krakowski, Piotr Małachowski, stworzył stanowe Państwo Bestwińskie.

W Bestwince (wraz z Kaniowem Bestwińskim) w 134 budynkach na obszarze 730 hektarów mieszkało 844 osób, z czego 836 (99,1%) mieszkańców było katolikami, 2 (0,2%) wyznawcami judaizmu a 6 (0,7%) osób innej religii.

Blisko 300 hektarów wsi zostało przyłączone do Kaniowa.

Bestwinka stanowiła część Czechowic-Dziedzic. W 1977 roku gmina Bestwina wraz z Bestwińką została włączona do gminy miejskiej Czechowice-Dziedzice; w latach 1981–1982 gmina Bestwina została ponownie usamodzielniona. Przez cały ten czas miejscowość administracyjnie należała do województwa katowickiego (1975–1998).