Co w BeskidachCo w Beskidach
Miejscowość

Cisownica

347559 m n.p.m.

Cisownica, wzmiankowana po raz pierwszy około 1305 roku w *Księdze uposażeń biskupstwa wrocławskiego* jako *Cyssownica*, powstała w ramach akcji osadniczej na przełomie XIII i XIV wieku.

9
Szczytów
4
Atrakcji
347–559 m
Wysokość
Odkryj okolicę
Wyspa 3D — CisownicaN

Historia Cisownica

ok. 1305
Miejscowość po raz pierwszy wzmiankowana została w łacińskim dokumencie *Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis* jako wieś w początkowej fazie powstawania.
II połowa XV w.
Księżna Anna, wdowa po księciu cieszyńskim Przemysławie II, wykupiła sołectwo w Cisownicy, dając sołtysowi Janowi Suchanowi swój folwark w zamian i czyniąc go wójtem dziedzicznym.
XVI w.
Powstał nowy folwark książęcy, liczący 235 morgów, przez zabór opuszczonych pół i wyrębisk oraz gruntów odsprzedanych pod przymusem przez chłopów.
1654–1709
Ewangelicy ze Śląska Cieszyńskiego potajemnie odprawiali nabożeństwa w jednym z „leśnych kościołów" w Lesznej Górnej, zwanym „Spowiedziskiem", u podnóża Małej Czantorii (gmina Goleszów). Miejsce to działało w dobie kontrreformacji, po 1654 r., gdy komisja cesarska odebrała wszystkie kościoły ewangelikom Śląska Cieszyńskiego.
1849
Poświęcono cmentarz ewangelicki w Cisownicy.
XVIII–XIX w.
Wydobywano w okolicy, w prymitywnych sztolniach, niskoprocentowe rudy żelaza (syderyty), na potrzeby pobliskiej huty w Ustroniu, a później huty w Trzyńcu.
1870
Zakończono eksploatację rud żelaza w Cisownicy.
1900
Według austriackiego spisu ludności w 115 budynkach w Cisownicy mieszkało 957 osób, z czego 77 (8%) było katolikami, 873 (91,2%) ewangelikami, a 7 (0,7%) wyznawcami judaizmu.
1910
Liczba budynków w Cisownicy wzrosła do 123, a liczba ludności wyniosła 953 osoby, z czego 95 (10%) było katolikami, 853 (89,5%) ewangelikami, a 5 (0,5%) żydami.
1918
Miejscowi Polacy utworzyli lokalny oddział Milicji Polskiej Śląska Cieszyńskiego, podlegający organizacyjnie 15 kompanii w Ustroniu.
1919
W trakcie wojny polsko-czechosłowackiej Cisownica pozostawała przez ok. 4 tygodnie formalnie pod okupacją czechosłowacką.
1981
Od 1981 roku wznosi się w centrum wsi nowy kościół ewangelicki (parafia Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego).
2001
Otwarto Izbę Regionalną „U Brzezinów” prowadzoną przez Stowarzyszenie Miłośników Cisownicy.
epoka żelaza
Na terenie sołectwa Cisownica znajdowały się struktury osadnicze wchodzące w skład mikroregionu Cisownica-Leszna-Puńców, mające wybitnie obronny charakter.

Każdy fakt prowadzi do źródła — możesz zweryfikować.

Legendy i podania

Legenda o powstaniu Cisownicy Według podania, nazwa miejscowości Cisownica pochodzi od cisów, które rosły tu w dawnych czasach. Legenda głosi, że pod jednym z tych drzew zakopano skarb, którego do dziś nie odnaleziono.

Duchy Cisownicy Mieszkańcy opowiadają o duchach straszących w starych domach i na polach Cisownicy, zwłaszcza nocą. Podobno są to dusze dawnych właścicieli ziemskich, którzy nie mogą zaznać spokoju.

Szczyty w okolicy

Górka (Kowalok)559 m n.p.m.
Grodzisko550 m n.p.m.
Zadni Gaj538 m n.p.m.
Malcowa Góra528 m n.p.m.
Cis523 m n.p.m.
Zagoj512 m n.p.m.
Kopieniec483 m n.p.m.
Machowa (Machula)464 m n.p.m.
Goruszka432 m n.p.m.

Ciekawe miejsca

Parking przy szlakuParking
Parking przy szlakuParking
Parking przy szlakuParking
Parking przy szlakuParking

Obok kościoła rosną stare cisy, a na skwerku przy bibliotece można zobaczyć kolejne okazy tego drzewa. W okolicy warto zwrócić uwagę na rezerwat przyrody „Zadni Gaj”, chroniący fragment lasu z okazami cisa pospolitego.

Odległości są podane w przybliżeniu od centrum Cisownica.

Położenie i teren

Cisownica leży na ok. 405 m n.p.m. Otaczające szczyty (≤7 km): Równica 885 m (7.0 km), Mała Czantoria 866 m (2.6 km), Lipowski Groń 745 m (6.3 km), Gronik 720 m (3.6 km), Żar 688 m (6.8 km), Polanica 636 m (7.0 km). Szlaki w pobliżu: Goleszów PKP – Tuł – Czantoria Wielka (szlak zielony); Szlak Partyzancki (szlak czerwony); [Z] Smilovice - Řeka - Javorový (szlak zielony); Szlak Zabytkowy (szlak niebieski); Szlak Nadwiślany (szlak zielony); Szlak do Jaszowca (szlak czarny); Ścieżka Rycerska (szlak zielony); Przyroda nie zna granic / Přiroda nezná hranic (szlak czerwony).

Źródła (6): goleszow.pl, pl.wikipedia.org, goleszow.pl, odtur.pl · fakty zweryfikowane atomowo